Pięć pomysłów na rodzinne gry świąteczne

Wigilia za nami. Jedni obudzili się dziś skacowani przez wino, którego w dniu 24 grudnia na stole być nie powinno, a jednak zawsze w którymś momencie magicznym sposobem się pojawia, pozostałych zaś dręczy kac moralny, bo za dużo zeżarli i będą musieli spalać pierniczkowo-pierogowe sadło przez kolejny rok. A nie, przepraszam, na fitnessy mamy dokładnie tydzień, bo w sylwestra znów zamienimy swoje żołądki w śmietniki, które nigdy nie zaznały rozkoszy recyklingu.

Czas przejść do przyjemniejszego tematu. Pomysły na zabawy, które zdecydowałam się dziś opublikować, należą do tradycji mojej rodziny. Są z nami dokładnie od… w zasadzie odkąd pamiętam. Podejrzewam, że wymyśliła je mama, gdy byłam dzieckiem, albo może wpadłam na nie ja, chcąc przełamać nudę wigilijnego przesiadywania przy stole i rozmawiania na dorosłe tematy.

Zabawy i gry świąteczne na Boże Narodzenie i Wigilię

Najlepszym czasem na przystępowanie do gier jest Wigilia*. Kiedy wyśpiewaliśmy już cały repertuar kolęd, a na myśl o powtórce grzęźnie nam w gardle ość nieszczęsnego karpia, warto sięgnąć po coś innego niż wspomnienie sytuacji, w której wujek nas okantował, a ciotka stanęła po jego stronie. Każdy wie, że gdy atmosfera się zagęszcza, a opłatek kamienieje, czas zrobić głęboki wdech, potem wydech i spróbować się opanować. Na kłótnie będziemy mieli jeszcze sporo czasu, teraz zajmijmy się przyjemnościami. Tym bardziej, że przed 24:00 nie możemy odejść od stołu, bo nie usłyszymy skarg zwierząt domowych, jak to za rzadko je pieścimy, a do misek wsypujemy same obrzydlistwa.

* Ponieważ w tym roku niedziela i tradycyjny niedzielny wpis niejedzeniowy wypadły 25.12 – dzień po Wigilii – proponuję wam zmierzyć się z grami dziś i jutro. Jeśli wam się spodoba, za rok możecie skorzystać z harmonogramu mojej rodziny.

1. Odgrywanie scenek: miniaturowe przedstawienia świąteczne

Odgrywanie scenek to najstarsza z tradycji, obecnie niestety kultywowana coraz rzadziej. Jest domeną młodszych członków rodziny, którzy czują mniejszy opór, by robić z siebie pajaca przed setką oczu. No dobra, może przesadziłam z tą setką. To druga Wigilia z rzędu, gdy siedziałyśmy we trzy – licząc członków społeczeństwa ludzkiego, oraz sześć – biorąc pod uwagę całe królestwo zwierząt.

Zabawa polega na wybraniu sobie dowolnej świątecznej historii lub – w wersji nieco bardziej kreatywnej – napisaniu bożonarodzeniowego scenariusza samodzielnie, a następnie przebraniu się i wystawieniu jej przed zirytowanymi oczekiwaniem na żarło współbiesiadnikami.

Do gry można zaprosić inne osoby, uprzednio przydzielając im role i rozdając kwestie, a można postawić na improwizację i włączyć ich spontanicznie. Gadżety, efekty świetlne, zapachowe (pod warunkiem, że nie są wynikiem zjedzenia całej michy kapusty z grochem) i smakowe zawsze mile widziane. Pamiętaj, że ogranicza cię jedynie wyobraźnia. (I kasa, ale o tym się nie mówi).

2. Quiz bożonarodzeniowy

Quiz bożonarodzeniowy jest zabawą, która najlepiej wychodzi w większym gronie. Można spróbować wariantu opierającego się o współzawodnictwo i zapisywać punkty, a można się zrelaksować i szczycić niewiedzą, która odpowiada za widniejące w spisie wyników przy naszym imieniu zero.

W tej grze nie ma żadnego mistrza. Udział bierze każdy i wszyscy są równi. Jedna lub kilka osób przygotowuje ciekawe świąteczne pytania, spisuje je na kartce i wycina tak, żeby powstały karteczki (losy). Następnie wrzuca się je do kapelusza i miesza. Co wylosujemy, na to musimy odpowiedzieć.

Przykłady pytań do quizu:

• Skąd pochodzi Święty Mikołaj?
• Które święto jest ważniejsze z religijnego punktu widzenia: Boże Narodzenie czy Wielkanoc?
• Skąd pochodzi tradycja ubierania choinki?
• Dlaczego zwyczajowo przygotowuje się dwanaście potraw?
• Co symbolizuje opłatek/fasola/barszcz/pierogi z kapustą i grzybami/kutia/…?
• Kiedy – zgodnie z tradycją – wolno usiąść do wigilijnego stołu?
• Jaką umiejętność nabywają zwierzęta, gdy Wigilia dobiega końca?
• Skąd się wziął współczesny wizerunek Świętego Mikołaja?
• W jakich krajach nie występuje Święty Mikołaj, lecz jego odpowiednik?
• Jak nazywa się renifer z czerwonym nosem?

3. Wigilijny rozrusznik intelektualny – myśl kreatywnie!

Trzecia zabawa jest wariacją na temat quizu bożonarodzeniowego. Wymaga już nie wiedzy, sprytu lub pokerowej twarzy podczas googlowania pod stołem odpowiedzi na trudne pytanie, ale otwartego umysłu i dużej dawki kreatywności.

Podczas wigilijnego rozrusznika intelektualnego nie będzie nam potrzebna historia, WOS, geografia ani żaden inny przedmiot szkolny. Są święta, wypoczywamy. Potrzebujemy jedynie chęci i entuzjazmu.

Kartki-losy przygotowujemy i serwujemy współbiesiadnikiem tak samo, jak poprzednio. Zmieniamy jedynie formę z pytań na zadania.

Przykłady zadań wigilijnego rozrusznika intelektualnego:

• Wymień sześć potraw wigilijnych, których w tym roku nie ma na [naszym] stole.
• Poproś każdego ze współbiesiadników o podanie jednego słowa związanego ze świętami, a następnie ułóż z nich rymowany wierszyk.
• Ułóż i zaśpiewaj krótką piosenkę, w której pojawią się słowa: renifer, choinka, sanie.
• Zaproponuj życzenia, które złożyłbyś swojemu ulubionemu aktorowi/aktorce/wokaliście/…
• W ciągu minuty wymień co najmniej dwadzieścia ozdób bożonarodzeniowych.
• Przytocz dziesięć rzeczy, które według ciebie budują atmosferę świąt, a następnie uzasadnij wybór.
• Wymień dziesięć tytułów piosenek świątecznych, nie biorąc pod uwagę kolęd.
• Opisz pięć rzeczy, bez których nie wyobrażasz sobie świąt Bożego Narodzenia.
• Wymień pięć rzeczy, które nie podobają ci się w tegorocznych świętach.
• Przywołaj ulubione zdarzenie z minionych świąt.

Zachęcam do przeczytania wpisu: Bożonarodzeniowy quiz – pomysł na zabawę wigilijną, w którym zaproponowałam 30 pytań i zadań kreatywnych dotyczących świąt Bożego Narodzenia.

4. Kalambury w świetle choinkowych lampek

Czwarta zabawa to zwykłe-niezwykłe kalambury. Ogólne zasady zna każdy. Losuje się bądź wymyśla hasło, a reszta ma odgadnąć. Oczywiście wcześniej przydałoby się zawęzić pole zgadywania, bo jeśli mamy do wyboru kolory, zwierzęta, filmy i imiona greckich bogów, raczej nigdy nie dotrzemy do mety.

Świąteczna odmiana zabawy polega na pokazywaniu związanych z Bożym Narodzeniem filmów i bajek. Śmiało grzebiemy w pamięci, wyciągamy z niej jakiś mniej zmaltretowany, acz łatwo rozpoznawalny twór (odradzam którąkolwiek z części Kevina...) i przez godzinę dręczymy współbiesiadników, by zgadli.

5. Prezent za wykonane zadanie

Klasyka gatunku, czyli usiądź walącemu cebulą staruchowi w przebraniu mikołaja na kolanie i zaśpiewaj pioseneczkę, bo inaczej nie dostaniesz prezenciku, tylko w jak najbardziej okrojonej wersji. Bez cebuli. Bez starucha. Bez przymusu.

A nie, przepraszam, przymus jednak być musi, bo inaczej każdy by się rozleniwił i chciał prezent za darmo, za sam fakt, że jego imię pojawia się na jakiejś tam karteczce. A o czym to niby świadczy?! Mało to jest na świecie Kaś i Stasiów? Skąd rozdający ma wiedzieć, że pod tą konkretną choinką znajduje się podarunek akurat dla tego Miecia? Czy Miecio w ogóle zasłużył na prezent?

Wykonanie zadania zmienia postać rzeczy. Nawet jeśli Miecio przez cały rok wyrywał muchom skrzydełka, bił sąsiadów, rzucał kiepy przez okno, wprost na balkon pani Elżbietki, a pod choinkę nie kupił prezentu nawet swojemu psu, poświęcenie kilku minut na piosenkę, wierszyk lub taniec zmyje jego grzechy i uczyni go godnym otworzenia kolorowego podarunku.

Mała, acz wartościowa rada: na wszelki wypadek, jeśli macie takich Mietków dookoła siebie, a szczęśliwym trafem to wy rozdajecie prezenty, skomplikujcie zadanie w maksymalnym stopniu. Niech się kutwy trochę pomęczą przed rozczarowaniem wywołanym kolejną nudną parą skarpet!